Javaans van Java

02

Javaanse klanken

STATUS

Klaar voor gebruik

NAAR

Javaanse klanken

MENU

Onderaan op elke pagina

 

 

 

Spreekstijlen
Javaans van Java

n
md
k
ki

ngoko gewoon
madya beleefd
krama zeer beleefd
krama inggil respectvol

 

 
Dit is de actuele officiële spelling van het Javaans van Java. Het Éjaan Basa Jawa van Konggrès Basa Jawa van 1991. Het congres wordt om de vijf jaren gehouden. Het laatste was in november 2011 in Surabaya, Indonesië.
Het Konggrès Basa Jawa VI wordt gehouden op 8-12 november 2016 in Yogyakarta, Indonesië.

n
md
k
ki

ngoko gewoon
madya beleefd
krama zeer beleefd
krama inggil respectvol

 

Klinkers
a e i o u

Medeklinkers
b c d f g h j k l m n p q r s t v w y z

Samengestelde medeklinkers
dh kh ng ny sy th

 

De uitleg is van Reinier Kromopawiro zelf.
Zo nodig wordt het aangevuld met meer voorbeelden voor meer duidelijkheid.

 

 

 

Klinkers

 

a e i o u

a

klinkt als o in Nederlands woord pot

VOORBEELD

ana, dara, lara, mara

 

 

a

klinkt als a in Nederlands woord dat

VOORBEELD

anak

OPMERKING

Als een 'a' voorkomt in een woord en dat woord eindigt met een medeklinker en begint met een 'a' wordt de 'a' uitgesproken als 'a' in het Nederlandse woord 'dak'
Voorbeelden anak, asal, apal, akal, atal

Als een 'a' voorkomt in een woord en dat woord begint met een medeklinker en eindigt met een 'a' wordt de 'a' uitgesproken als 'o' in het Nederlandse woord 'top'
Voorbeelden rama, dara, lara, mara

Als een 'a' voorkomt in een woord en dat woord begint met een medeklinker en eindigt met een medeklinker wordt de 'a' uitgesproken als 'a' in het Nederlandse woord 'dak'
Voorbeelden panas, lawas

Als meerdere 'a' voorkomen in woorden zoals aksara, asmara klinkt de eerste 'a' als de 'a' in het Nederlandse woord 'dak' en de andere 'a' als de 'o' in het Nederlandse woord 'top'.

e

klinkt als e in Nederlands woord de

VOORBEELD

pelem

è

klinkt als è in Nederlands woord bed

VOORBEELD

bèbèk

é

klinkt als i in Nederlands woord dit

VOORBEELD

témpé

i

klinkt als ie in Nederlands woord direct

VOORBEELD

bakmi

OPMERKING

voor het gemak noemen wij deze i zware i

i

klinkt als i in Nederlands woord dit

VOORBEELD

bir

OPMERKING

voor het gemak noemen wij deze i lichte i

Komt i twee keer voor als in pitik, met een medeklinker aan het eind van een woord dan klinkt de eerste i zwaar en de tweede i licht.

Komt i twee keer voor als in niki, zonder medeklinker aan het eind van een woord dan klinken beide i zwaar

o

klinkt als o in Nederlands woord toren

VOORBEELD

loro

OPMERKING

maar dan kort uitgesproken

o

klinkt als o in Nederlands woord kok

VOORBEELD

botol

u

klinkt als oe in Nederlands woord koek

VOORBEELD

buku

u

klinkt als o in Nederlands woord boren

VOORBEELD

sésuk

OPMERKING

maar dan kort uitgesproken 

Komt u twee keer voor als in kesuwun, met een medeklinker aan het eind van een woord dan wordt de eerste u uitgesproken als in buku en de tweede u als in sésuk

 

 

 

 

Medeklinkers

 

b c d f g h j k l m n p q r s t v w y z

b

klinkt als b in Nederlands woord bedrijf

VOORBEELD

bakmi

c

klinkt als tj in Nederlands woord tjokvol

VOORBEELD

bocah

d

klinkt als d in Nederlands woord dak

VOORBEELD

dalan

g

klinkt als g in Engels woord go

VOORBEELD

gong

h

klinkt als h in Nederlands woord hapje

VOORBEELD

haji

OPMERKING

De Javaanse taal heeft niet veel woorden die met een h beginnen. Het zijn meestal woorden die uit andere talen zijn geleend.
h
aan het eind van een woord klinkt bijna niet. Probeer dat maar door het woord gabah hardop uit te spreken.

j

klinkt als dj in Engels woord joy

VOORBEELD

jaran, pojok

k

aan het begin van een woord klinkt als k in Nederlands woord kap

VOORBEELD

kapal

OPMERKING

aan het eind van een woord klinkt de k anders. Het is net alsof je de k half uitspreekt. Probeer dat eens met de k van het Nederlandse woord pak.

l

klinkt als l in Nederlands woord lang

VOORBEELD

larang, alus, sikil

m

klinkt als m in Nederlands woord maar

VOORBEELD

mripat, ama, adhem

n

klinkt als n in Nederlands woord niet

VOORBEELD

nila, ana, awan

p

klinkt als p in Nederlands woord peer

VOORBEELD

pasa, apa, urip

q

klinkt als q in Nederlands woord quota

VOORBEELD

Quran

r

klinkt als r in Nederlands woord radio

VOORBEELD

rosa, piring, latar

s

klinkt als s in Nederlands woord stil

VOORBEELD

sapa, isih, adus

t

klinkt als t in Nederlands woord tak

VOORBEELD

turu, atos, obat

v

klinkt als v in Nederlands woord van

VOORBEELD

vitamin, révolusi

w

klinkt als w in Nederlands woord water

VOORBEELD

watu, sawah

y

klinkt als y in Engels woord yes

VOORBEELD

yèn, kayu

z

klinkt als z in Nederlands woord zout

VOORBEELD

zakat

 

 

 

 

Samengestelde medeklinkers

 

dh, kh, ng, ny, sy, th

dh

dh is een typische klank, voor het gemak noemen wij deze dh zware d

VOORBEELD

dhalang

in woordenboeken wordt deze dh weergegeven door een d met punt eronder

OPMERKING

Het wel of niet schrijven van d en dh is heel belangrijk. De volgende voorbeelden geven aan waarom.
Voorbeeld 1 mendem = dronken en mendhem = begraven
Voorbeeld 2 wedi = bang en wedhi = zand

kh

kh is een typische klank, klinkt ongeveer als ch in Nederlands woord chaos

VOORBEELD

khusuk, akhir, tarikh

ng

klinkt als ng in Nederlands woord bangerik

VOORBEELD

ngaku, bangsa, larang

OPMERKING

ng is een bijzondere klank, die voeg je toe bij het schrijven van het woord als je de klank hoort zodra je het woord uitspreekt

VOORBEELD

nggolèk, nggawé, ngapal

 

Let dus op de woorden die ngg in zich hebben: nganggo, kanggo, tangga, mangga
Lees deze woorden hardop:
ngang - go
kang - go
tang - g
a
mang - ga

ny

klinkt als nj in Nederlands woord franje

VOORBEELD

nyata, anyar

sy

klinkt als sj in Nederlands woord krasje

VOORBEELD

syarat, masyarakat

th

klinkt als th in Hindoestaans woord roti

VOORBEELD

thukul

in woordenboeken wordt deze th weergegeven door een t met punt eronder

OPMERKING

Het wel of niet schrijven van t en th is heel belangrijk. Het volgende voorbeelden geeft aan waarom.
Voorbeeld thuthuk = hamer en tutuk = mond
tutuk is krama inggil voor cangkem

 

 

 

Zing mee met Indah Onny

 

 
 

 

 

 

 

Zing mee met Indah Onny

Verantwoording van het volkslied van de Republiek Suriname in de Javaanse taal

De tekst heb ik in 1998 geschreven uit liefde voor mijn vaderland Suriname en de taal en cultuur van de Javaanse Surinamers.

Dit is mijn gedachtegang;
Zoals de volkeren zo mooi verenigd zijn in de Republiek Suriname, zo zouden hun mooie moedertalen ook verenigd kunnen zijn in het nationale volkslied.

Dit is geen vertaling van het officiële volklied, maar een uiting van het gevoel van liefde als Javaan, als nazaat van de Javaanse contractarbeiders voor ons vaderland Suriname. De woorden in de tekst zijn heel zorgvuldig weloverwogen gekozen.
Eenheid en het streven tot verwording tot één familie. dat is de kern. 'Ana Suriname siji' is veelzeggend en betekent 'Er is één Suriname'.

Aan het eind van de video is de gehele verantwoording te lezen.

Reinier Kromopawiro

 

 

 

ana Suriname siji
tanah-airku dhéwé
asal-usulé bangsané
siti sing tak-tresnani
gampang-angèl ditandhangi
bareng karo Pangéran
beciké sing ditemeni
dadi iku sing aji

awaké dhéwé rumangsa
padha duwé dhasaré
gotong-royong lan rukuné
iku adaté Jawa
nggolèk urip bebarengan
rina-wengi tulungan
tujuné sing dikarepi
dadi sedulur siji

 

 

 

 

 

Bebuka... Inleiding

 

Pagina's Bebuka
met inleidende informatie

HOME

Smartphone is de toekomst

 

Javaans van Java

 

Pagina's algemeen
met voorbeeldzinnen

1

De Javaanse taal

2

Javaanse klanken

3

Begroeten en kennismaken

4

Hoe maak ik zinnen

5

Gewone zinnen en beleefde zinnen

6

Supergaaf ik kan tellen

7

Hoe laat is het nu?

8

Dagen en maanden

9

Jouw huis en ik ben thuis

10

Wat jij eet en wat zij drinken

 

Javaans van Java

 

Pagina's jongeren
met voorbeeldzinnen

11

Gezondheid en fitness

13

Geld verdienen is leuk

14

Studeren voor later

15

Mijn eigen Javaanse taal

16

Rappen en pop Jawa

17

Een videoclip maken

18

Een smartphone gesprek

19

Facebook, Twitter en Whatsapp

20

Chatten, chillen en shoppen

 

Javaans van Java

 

Pagina's gezin
met voorbeeldzinnen

21

Wij leren samen Javaans

22

Ons huis en onze tuin

23

Mama kookt veel en lekker

24

Papa speelt gamelan

25

Mijn broertje heeft een tablet

26

Spelen met andere kinderen

27

Mijn buurmeisje is jarig

28

Een dagje uit met z'n allen

29

Naar school gaan is leuk

30

Samen verhalen lezen

 

Javaans van Java

 

Pagina's grammatica
voor dagelijks gebruik

31

Unggah-ungguh: basa en tatakrama

32

Spreekstijlen: ngoko, madya, krama

33

Voornaamwoorden

34

Telwoorden

35

Werkwoorden

36

Werkwoorden met di-, ka-, ke-

37

Werkwoorden met -i

38

Werkwoorden met -aké

39

Werkwoorden met -an

40

Woordverdubbelingen

41

Gebiedende wijs

42

Zelfstandig naamwoord

43

Bijvoeglijk naamwoord

44

Bijwoord

45

Voorzetsel

46

Voegwoord

47

Uitroepwoord

48

Teksten, gedichten, Javaans schrift

49

Woordenlijst Javaans-Nederlands

50

Woordenlijst Nederlands Javaans

 

Surinaams Javaans

 

Pagina's info
met achtergrondinformatie

51

Internationale Dag Moedertalen

52

Taaldiversiteit in Suriname

53

Taalwet en Taalraad Suriname

54

Officiële talen in Suriname

55

Het Surinaams Javaans

56

Javaanse Surinamers in diaspora

57

Literatuur over Surinaams Javaans

58

Jatas Instituut Paramaribo

59

Surinaams Javaans woordenboek

60

Smartphone website

 

Surinaams Javaans

 

Pagina's basis
zinnen voor dagelijks gebruik

61

Schrijfwijze Moedertalen Suriname

62

Schrijfwijze Surinaams Javaans

63

Basis van het Surinaams Javaans

64

Elkaar begroeten

65

Eten en drinken

66

In de keuken

67

In en om het huis

68

Gebruiksvoorwerpen

69

Kleding en klederdracht

70

Het leven in een dorp

 

Surinaams Javaans

 

Pagina's gezin
zinnen voor dagelijks gebruik

71

Familie en gezin

72

Kinderen van de buren

73

Naar oma en opa

74

Boodschappen doen

75

Wij krijgen visite

 

Surinaams Javaans

 

Pagina's jongeren
zinnen voor dagelijks gebruik

76

Jongeren en leeftijd

77

School en universiteit

 

Cultuur en geschiedenis

 

Pagina's cultuur
adat en theater

91

Adat... feest en slametan

92

Muziek... gamelan

93

Theater... dans

94

Theater... ludrug

95

Theater... wayang
 

 

Cultuur en geschiedenis

 

Pagina's geschiedenis
slavernij en arbeid op contract

96

Slavernij en plantages

97

Komst van de Javanen

98

Javanen komen uit Midden-Java

99

Arbeid op contract en daarna

100

De blijvers verbouwden rijst